حاشیه نشینی
حاشیه نشینی به دنبال صنعتی شدن، توسعه اقتصادی، مهاجرت و از این قبیل تغییرات در جوامع مختلف به ویژه شهرهای بزرگ صورت می گیرد. حاشیه نشینی قدمتی نزدیک به یک قرن دارد. هر چه به عصر حاضر نزدیکتر می شویم، موارد این شیوه از زندگی در حاشیه شهرهای بزرگ بیشتر به چشم می خورد. حاشیه نشینان همان طور که ار لفظ آن پیداست، کسانی هستند که استطاعت زندگی معمولی و استاندارد را ندارند و به لحاظ فرهنگی، اقتصادی و تا جایی که به کارایی لازم مربوط می شود، در حدی پایین تر از متوسط شهروندان در یک جامعه مورد نظر قرار دارند. این قبیل افراد گرچه خود دارای مشکلاتی هستند، لیکن برای سایر افراد جامعه، دستگاه های انتظامی و نظیر آن نیز مشکلاتی ایجاد می کنند. حاشیه نشینان در بسیاری از جوامع منبع فساد، انحراف، اعتیاد، فحشا و... هستند. موضوع حاشیه نشینی به لحاظ اهمیتی که دارد، در جامعه شناسی تحت عنوان خاص خود، توسط متخصصین به آن پرداخته می شود.
حاشیه نشینی در شرایطی پیش می آید که افراد در سرزمین های بومی خود به راحتی نمی توانند نیازهای اقتصادی خود را بر طرف کنند، و تحت چنین شرایطی که خود به دنبال افزایش جمعیت، مکانیزه شدن کشاورزی، مصرفی شدن جامعه و.... صورت می گیرد، جریان به مهاجرت منجر می شود. این گونه مهاجران به راحتی نمی توانند شهرنشین شوند؛ آنها به عنوان نیمه شهرنشین یا زاغه نشین شناخته می شوند.
حاشیه نشینی در جوامعی نظیر هند، ترکیه، بنگلادش، تایلند و..... بیشتر به چشم می خورد. در این نوع جوامع، در حاشیه شهرهای بزرگ قشرهای بیشتری از جمعیت در شرایطی غیر عادی درون اتاقکها و آلونکهای حصیری و مشابه آن به سر می برند. این طبقه به لحاظ فرهنگی و تربیتی در سطح پایین قرار دارند. هم چنین، فرزندان آنها به لحاظ فرهنگی و تربیتی در سطح پایین قرار دارند. هم چنین، فرزندان آنها به لحاظ کم و کیف با فرزندان سایر شهروندان تفاوت دارند، و افرادی بالقوه منحرف و مجرم در بین آنها دیده می شود. اصلاحات اجتماعی و برنامه ریزی های شهری در بسیاری از جوامع تا حدود زیادی توانسته است زندگی عادی یا استاندارد را برای آنها به وجود آورد.